چکیده
بدعت فقهی به معنای وارد کردن عقیده، عمل یا شیوهای در دین است که ریشهای در قرآن، سنت معتبر یا اجماع فقها ندارد. موضوع بدعت از مباحث مهم در فقه اسلامی به شمار میرود؛ زیرا هرگونه تغییر درعبادات میتواند به تحریف احکام شرعی بینجامد. این پژوهش با هدف بررسی مفهوم بدعت فقهی در دو عبادت بنیادی اسلام، یعنی صلاه (نماز) و صوم (روزه)، انجام شده است.روش تحقیق در این مطالعه توصیفی ـ تحلیلی و مبتنی بر بررسی منابع فقهی و حدیثی است. در این چارچوب، ابتدا مفهوم بدعت و معیارهای تشخیص آن در فقه اسلامی تبیین شده و سپس مصادیق احتمالی بدعت در حوزه نماز و روزه مورد بررسی قرار گرفته است. نتایج نشان میدهد که در عبادات توقیفی مانند صلاه و صوم، هرگونه افزودن، کاستن یا تغییر در کیفیت، زمان یا شرایط انجام عبادت بدون مستند شرعی میتواند مصداق بدعت فقهی تلقی شود.یافتههای پژوهش بیانگر آن است که حفظ اصالت عبادات نیازمند پایبندی دقیق به منابع معتبر شرعی و اجتناب از نوآوریهای فاقد پشتوانه دینی است. همچنین روشن شد که برخی اختلافات فقهی میان مذاهب اسلامی لزوماً بدعت محسوب نمیشود، بلکه ناشی از تفاوت در استنباط از ادله شرعی است.در مجموع، توجه به معیارهای فقهی در تشخیص بدعت و تفکیک آن از اجتهاد مشروع، نقش مهمی در صیانت از اصالت عبادات اسلامی، بهویژه نماز و روزه، ایفا میکند.
کلیدواژه ها: بدعت فقهی، صلاه، صوم، فقه اسلامی، عبادات، اجتهاد
پدیدآورندگان
استاد داور: رضا محققیان
استاد راهنما: عبدالباری جوانمردزاده
نویسنده: ودیان ناصری
سطح: سطح3
رشته: فقه و اصول
برگزار کننده: قم
شهر: قم
مدرسه: قم - قم - مرکز آموزشهای غیرحضوری