چکیده
وظایف مرد در تأمین رفاه مالی خانواده از منظر فقه امامیه، نقش محوری در حفظ آرامش، عدالت اقتصادی و کرامت خانواده دارد. گستره این وظایف شامل اقداماتی است که مرد موظف به انجام آنهاست و محدودیتهایی که باید از آنها پرهیز کند. بررسی فقهی این وظایف با تکیه بر قاعده عرف نشان میدهد که تکالیف مالی مرد تنها به حداقل ضروری محدود نمیشود، بلکه تأمین رفاه متعارف و متناسب با شأن خانواده نیز جزء وظایف شرعی اوست. مسئله اصلی پژوهش ناشی از ضرورت تعیین حدود و قلمرو شرعی و عرفی مسئولیتهای مالی مرد در خانواده است. فقدان آگاهی درباره این مسئولیتها میتواند منجر به تضییع حقوق همسر و فرزندان و بروز مشکلات اقتصادی و اجتماعی گردد. تحقیق حاضر در دو بعد فقهی و اجتماعی اهمیت دارد. از منظر فقهی، چارچوبی علمی و مستند برای استنباط وظایف مالی مرد ارائه میدهد و از منظر اجتماعی، رعایت این وظایف موجب ارتقای رفاه خانواده، کاهش تنشهای اقتصادی و تقویت قوام و ثبات خانوادهها میشود. روش پژوهش توصیفی ـ تحلیلی و مبتنی بر منابع معتبر فقه امامیه شامل قرآن، سنت، اجماع فقها و قواعد فقهی مانند عرف، استطاعت، مصلحت و منع ضرر است. نتایج پژوهش نشان میدهد وظایف مرد در تأمین رفاه مالی خانواده در دو بعد قابل تقسیم است: اول، وظایف ایجابی شامل نفقه، مسکن، خوراک، پوشاک و سایر نیازهای متعارف خانواده؛ دوم، وظایف سلبی شامل پرهیز از اسراف، تجملگرایی، مدگرایی و ترک مسئولیتهای مالی متعارف. تحلیل فقهی با تأکید بر عرف و قواعد فقهی، چارچوبی عملی و کاربردی برای تحقق رفاه متعارف در زندگی معاصر ارائه میدهد.
کلیدواژه ها: گستره وظایف مرد، وظایف ایجابی، وظایف سلبی، رفاه مالی خانواده، قاعده عرف
پدیدآورندگان
استاد داور: مریم برقعی
استاد راهنما: مریم جعفری سراجی
نویسنده: مریم ماهوتیان
سطح: سطح3
رشته: فقه و اصول
برگزار کننده: قم
شهر: قم
مدرسه: قم - قم - مرکز آموزشهای غیرحضوری
